Plantje van de maand: echte valeriaan

Plantje van de maand: echte valeriaan

PLANTJE VAN DE MAAND | Onkruid bestaat niet. Veel van het groen dat spontaan ergens de kop opsteekt, heeft namelijk nut! Dus voordat je het plantje de grond uittrekt of met bestrijdingsmiddelen aan de slag gaat; lees eerst even dit.

Het plantje van deze maand: echte valeriaan.

Hoe ziet het eruit?

De naam ken je misschien wel, omdat het plantje op medicinaal gebied al best wat bekendheid heeft. Maar omdat je het meestal in al verwerkte vorm tegenkomt, is het uiterlijk misschien wat minder bekend.

Mocht de afbeelding hierboven nog wat uitleg behoeven: echte valeriaan is een plant uit de kamperfoelie-familie; een geslacht van slingerplanten en te herkennen aan bloemetjes die in een soort kleine boeketjes aan de plant groeien. Die bloemen zijn roze en soms wit van kleur. De totale plant kan zo’n 60 tot 130 centimeter hoog worden.

Het helpt bijvoorbeeld tegen stress, hartkloppingen, angsten, spanningshoofdpijn en concentratieproblemen

Wat is het nut?

Als leuke decoratie is de echte valeriaan geen aanradertje; de bloemen stinken namelijk best wel. Wel is het een ideale natuurlijke rustgever! Uit de wortelstok wordt een extract verkregen dat verwerkt wordt in kalmerende (homeopatische) middelen. Zo verkoopt onder andere A. Vogel het in druppelvorm, hoewel het merk door wetgeving niet meer op de verpakking mag vermelden waarvoor het bedoeld is.

Vroeger werd de plant ook ingezet tegen koorts en de pest. In de middeleeuwen zelfs tegen epilepsie. Maar de voornaamste toepassing is vandaag de dag nog altijd om te kalmeren. Het helpt bijvoorbeeld tegen stress, hartkloppingen, angsten, spanningshoofdpijn en concentratieproblemen.

Zelf aan de slag?

Pak dan binnenkort je kans! In de herfst, als de bladeren afsterven, kun je de plantjes namelijk het beste oogsten. Het beste is om planten van 2 of 3 jaar oud te nemen. Let er wel op: het gaat echt om de wortelstokjes van de plant. Verwijder dus het groen en was de wortels vervolgens goed.

Een tinctuur is een traditionele manier om de beste stoffen uit planten te halen

Vervolgens ga je er een tinctuur van maken. Kort gezegd: in alcohol drenken. Je kunt hier de wortels eerst voor drogen of verse gebruiken. 

Ga je voor gedroogde wortel, gebruik dan 1 deel op 5 delen alcohol. Gebruik je verse wortel, doe dan 1 deel op 3 delen alcohol. Bewaar het goedje wel in een glazen potje met deksel. De geur trekt namelijk ratten, muizen en katten aan (verderop nog een leuk weetje hierover). Na ongeveer vier weken kun je het gebruiken.

Waarom een tinctuur? Dit is een traditionele manier om de beste stoffen uit planten te halen. Ook is het makkelijk te doseren in bijvoorbeeld thee of warme melk met honing. Welke dosis voor jou het beste is, is echt afhankelijk van je persoon, maar hou ongeveer 1 a 2 theelepels (30 tot 60 druppels) per dag aan.

Waar is-ie te vinden?

Echte valeriaan is een oeverplant en je vindt hem dus vooral aan waterkanten. Hij groeit namelijk goed op natte en vochtige bodems, het liefst in de zon en lichte schaduw. Je ziet ‘m in ieder geval van mei tot en met juli, maar de zijtakken groeien nog door tot aan september. De plant is een taaie, want kan temperaturen tot -35 graden aan!

Trouwens, in het volksverhaal De rattenvanger van Hamelen zit ook een belangrijke rol voor valeriaan! De rattenvanger lonkt de muizen niet met zijn muziek, maar door stiekem een voorraadje valeriaan in zijn zakken te verstoppen. Althans, dat zegt de legende…

Zoek je nog een ander lekker (on)kruid voor in je thee? Zet ‘m eens met gehoornde klaverzuring, die geeft een bittere citroenachtige smaak af.

Caroline van Schubert

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *